TAPU SİCİLİNİ KİMLER İNCELEYEBİLİR

6 Ekim 2015 Salı Yazdır

Tapu sicilindeki her türlü bilgi gizlidir. Bir kimse ilgisini kanıtlamadığı sürece tapu sicilini inceleyemez. Bilgi ve belge alamaz. Taşınmazla ilgili hukuki bilgiler tapu dairelerinde, teknik bilgiler ise kadastro müdürlüklerinde mevcuttur.

Bir taşınmazın kim adına kayıtlı olduğu, yüzölçümü, üzerinde ne tür haklar ve kısıtlamalar mevcut olduğu tapu sicilinden öğrenilebilir.

Taşınmazın haritası, geometrik şekli, hangi parsellerle komşu olduğu, komşu taşınmazların parsel numaraları, ölçü değerleri, koordinatları ise ancak kadastro müdürlüğünden istenebilir.

Kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmuş bütün binaların mimari proje vardır. Mimari projeler tapu müdürlüğünde ve belediyede bulunur. Mimari projede her bağımsız bölümün; dükkan, mesken gibi vasıfları, konumları, haritaları, cephe ölçüleri vardır.

Tapu sicili sadece ilgilisine açıktır. Bu ilgi tapu veya kadastro müdürlüğüne kanıtlanmadığı sürece tapu sicilini kimse inceleyemez.

Taşınmazın maliki yanında, taşınmaz üzerindeki hak veya kısıtlama sahipleri de ilgili sayılır. Örneğin tapu kaydı üzerine hakkını şerh ettirmiş olan kiracı, ipotek alacaklısı, veya irtifak hakkı sahipleri ilgilidir. Taşınmazla ilgili her türlü hukuki veya teknik bilgiyi hakları ile bağdaştığı ölçüde inceleyebilir ve örneklerini isteyebilirler.

Taşınmazın hissedarları diğer hissedarların isim ve adreslerini isteyebilirler. Komşu taşınmaz sahipleri de, komşu taşınmazın sahibi, vasfı, yüzölçümü konusunda sözlü bilgi alacak kadar ilgilidir. Ancak taşınmaz üzerindeki hakları ve kısıtlamaları komşunun sözlü dahi olsa öğrenme hakkı yoktur.

Taşınmazı satın alacağını veya kiralayacağını beyan eden kimseye yazılı bilgi ve belge verilmez. Tapu kayıtlarını incelemesine müsaade edilmez. Ancak memur tarafından taşınmazın yüzölçümü, üzerinde kısıtlamalar olup olmadığı (vardır / yoktur) şeklinde sözlü bilgi söylenir. Taşınmazın malikinin ismi verilmez, talepte bulunan “…burası şu kimse adına kayıtlımıdır?" derse, sadece o kimse adına kayıtlı olup olmadığı söylenir.

Bu tür sözlü bilgi talepleri dahi bir dilekçeye bağlanmalı, talepte bulunanın kimlik fotokopisi alınarak dilekçeye eklenmeli ve bilgi istenen parsel dosyasına takılmalıdır.

Avukatlar meslekleri gereği ve avukatlık kanunun verdiği yetki doğrultusunda tapu sicilindeki her türlü bilgi ve belgeyi (dosyayı) memur huzurunda inceleyebilir. Bunun için vekaletname ibraz etmelerine de gerek yoktur. Ancak dilekçesi ve kimlik fotokopisi alınarak dosyaya konur. Vekaletname ibraz eden avukata vekaletnamesi ile ilişki kurulabilen belge örnekleri onaylı veya onaysız olarak verilebilir. Tapu sicilinden onaylı veya onaysız (fotokopi) belge almak harca tabidir.

SPK. lisansına sahip taşınmaz değerleme uzmanları, değerlemesini yapacakları taşınmaz kayıtlarını ve haritaları inceleyebilirler.

Tapu sicilinden fotoğraf çekmek harca tabi değildir. Ancak ilgisiz kişilerin fotoğraf çekmesine müsaade edilemez.

Kamu kurum ve kuruluşları, mahkemeler, icra daireleri kanunla kendilerine verilen görevleri yerine getirebilmek için tapu ve kadastro dairelerinden her türlü bilgi ve belgeyi yazılı olarak isteyebilirler. Bankalar kredi verecekleri ve ipotek yapacakları kişi adına olan tapu kayıtlarını görevlendirecekleri memur veya değerleme uzmanları aracılığı ile inceletebilirler.

Taşınmaz aracılık lisansına sahip kimseler de tapu sicili ile ilgili bilgi ve belgeleri inceleyebilirler, örnekler alabilirler. Lisansı olmayan emlakçı veya iş takipçilerinin tapu sicilini inceleme hakları yoktur.

Harita mühendisleri de yapacakları çalışmalar nedeniyle ilgili ile yaptığı sözleşmeyi ibraz ederek, ilgisini kanıtladıktan sonra tapu bilgilerini alabilir. Harita mühendisleri kadastro müdürlüğünden taşınmazın teknik belge ve bilgilerini, koordinat değerlerini de alabilirler.

Hiç kimse sırf merakını gidermek için başkaları ile ilgili tapu veya kadastro bilgilerini öğrenemez ve alamaz.

Tapu ve kadastro bilgileri Bilgi Edinme Kanunu kapsamında değildir. Bu bilgiler kişilere özgü özel bilgilerdir, kişilerin ticari sırlarını, ekonomik durumlarını gösteren ve devamlı gizli kalması gereken bilgilerdir. Hiç kimse taşınmazı üzerine haciz geldiğini, bankalardan kredi çekerek taşınmazını ipotek ettiğini, şirketinin üzerine iflas şerhi geldiğini başkalarının öğrenmesini istemez. Hatta çoğu kimse yeni bir taşınmaz aldığını veya sattığını başkalarının öğrenmesini sakıncalı görebilir. Nasıl bir kimse başka kişilerin banka hesaplarına bakamıyorsa, tapu ve kadastro bilgilerine de bakamaz.

Tapu ve kadastro bilgilerini incelemek isteyen kimse, öncelikle neden bu bilgileri öğrenmek istediğini yazacağı dilekçede tapu memuruna belirtmeli ve taşınmazla ilgisini belgelerle kanıtlamalıdır. Tapu memuru ilgiyi yeterli görmez ise inceleme talebini kabul etmez.

Taşınmazın sahibi veya ilgilisi ölmüş ise mirasçıları da ilgilidir. Mirasçılık belgesi ibraz ederek tapu sicilinden bilgi ve belge alabilirler. Malik ölmemiş ise ileride mirasçısı olabilecek eşi, çocukları, torunları ilgili kabul edilemez.

Bir kimse sağ olan dedesinin, babasının, kardeşinin, çocuğunun hatta eşinin taşınmaz bilgilerini alamaz.

Posta kanalıyla gönderilen dilekçeler yoluyla taşınmaz bilgilerini ilgilisi dahi alamaz. Tapu bilgileri mektupla alınamaz. Bilgi almak isteyen ilgilinin bizzat tapu dairesine gelerek nüfus cüzdanı ile başvurması gereklidir. İlgili tapu dairesine gelemeyecek ise noterden vekil de görevlendirebilir. Tapuda işlem yapma vekaleti ile taşınmaz bilgileri incelenebilir, belgeler alınabilir. Vekaletnamede bu konuda özel yetki olması aranmaz.

Gürsel Öcal DÖRTGÖZ / Tapu ve Kadastro Başmüfettişi (Hukukçu)


Etiketler